Op Tijd Boven Water

In de recent gepubliceerde toekomstscenario’s van Wageningen Universiteit & Research moet Nederland het voor 2120 hogerop zoeken. Als delen van de Randstad onder water komen te staan moeten mensen en bedrijven verhuizen naar het Oosten. Er komt meer ruimte voor de rivieren, met daarnaast natuur en nieuwe woongebieden.

Muzikale processie
Circado is een muzikale processie in dit vergeten waterland waar de Rijn het land binnen komt en zich splitst in Rijn, Waal en IJssel. Hier begint de Nederlandse delta. Om in de rivierdelta veilig te kunnen wonen hebben wij dijken en terpen, sluizen en gemalen. De Afsluitdijk en de Deltawerken beschermen tegen overstromingen uit zee. Het Ruimte voor de Rivier programma reguleert de waterstanden in de grote rivieren. Maar nu de zeespiegel verder stijgt is dat niet meer voldoende. In de nieuwe plannen moeten op bepaalde plaatsen mensen en bedrijven verhuizen, of de bescherming tegen extreem hoog water opgeven. Daar is veel verzet tegen. Zijn die nieuwe maatregelen wel nodig? Hoe gingen onze voorvaderen om met hoog water?
Nu de stikstofproblematiek heeft geleid tot het zoveelste uitstel van de doortrekking van snelweg A15 kan het gebied tussen Rijn en IJssel even op adem komen en stil staan bij de doorsnijdingen uit het verleden. De Romeinen maakten de afsplitsing van de IJssel, het rivierwater doorbrak de dijken, vijandige mogendheden en bisschoppelijke herindelingen verlegden de stadsgrenzen en de Betuwelijn doorsneed akkers, erven en buurtschappen. Hoe gaan bewoners om met de schier oneindige reeks doorbraken en grenscorrecties?

Vindingrijkheid
De voorstelling gaat over vindingrijkheid en veerkracht van de inwoners van een strijdtoneel. Zij zoeken steun bij hun buren en vinden nieuwe vormen van saamhorigheid. Zij treden de toekomst tegemoet door oude tradities te transformeren en nieuwe betekenis te geven. Muziek en samenzang geven iedereen de kans daaraan mee te doen.

Een Lofflied op de Liemers
De muziekwandeling volgt de rivierstrangen in de Liemers, dijken, wegen en historische waterwerken van tweeduizend jaar (50-2050) met een uitstapje naar 2120. Het publiek hoort muziek, tekst en foleys, die zich vermengen met omgevingsgeluiden en live optredens langs de route. In de verte klinken kerkklokken. Bij het oversteken van de Betuwelijn horen wij de economische belofte van denderende goederentreinen, ook al rijden die op dat moment misschien nog niet. Verderop horen wij de bewoners van een verdronken dorp (Leuffen, Loffna), die huis en haard meeslepen naar een plaats hogerop. Op de doorgetrokken A15 rijdt het stikstofvrije handelsverkeer van de toekomst. Op de dijk klinkt een lied. Plotseling komt het wassende water dichterbij. De geluiden transformeren. Ze morfen in elkaar alsof ze door de tijd reizen. Intussen schrijdt de processie in een rustig maar gedecideerd tempo voort. Dit zorgt voor een surrealistische ervaring. Welke geluiden horen we nu echt en welke komen uit de koptelefoon? Is dit een auditieve blik op een veldslag uit het verleden, van een dorp dat werd verzwolgen door het water en het landschap dat veranderde? Of zijn dit geluiden uit de toekomst? Is dit een visioen?
De muzikale ruggengraat is het eeuwig stromende water van de rivieren die alles hebben zien gebeuren. De tekst gaat over verandering in het “schuldig landschap”, zoals Armando dat noemde. De processie duurt een uur, maar de muziek geeft het gevoel nooit te stoppen. Tegen het einde kennen de mensen een lied. Een lofzang voor het gebied. Een Lofflied op de Liemers.

Doe mee
Wil je meespelen en/of meezingen? Met een koor, een muziekvereniging, een dansgroep of individueel als vrijwilliger? Dat kan allemaal. Als je een bericht achterlaat via het contactformulier krijg je een uitnodiging voor de informatiebijeenkomst.
Wil je meedoen met een complete (muziek)vereniging? Vul dan op het contactformulier ook de naam van de vereniging in. Dan maken we een afspraak en komen we eerst langs om alle mogelijkheden te bespreken.

Oktober 2020
De eerste uitvoeringen zijn gepland in het weekend van 3 en 4 oktober 2020, bij het “verdronken dorp Leuffen” waar de IJssel zich afsplitst van de Rijn. Ook op andere “hoog en droog boven water” plaatsen komen muzikale processies, o.a. in het kader van het nationale cultuurthema van 2021 (Ode aan het Landschap, naar aanleiding van de Sint Elisabethsvloed die in 1421 grote delen van de Randstad onder water zette) en bij historische polders en waterwerken langs Rijn en IJssel.

De makers
Het concept is van P22 en Ira Judkovskaja. De muziek wordt gecomponeerd door Eef van Breen, Renée van Marissing schrijft de tekst. De foleygeluiden worden opgenomen in de wereldberoemde studio’s van Vera Galesev en Vladimir Rakic. Kirsten Robben regisseert de scènes langs de route.
Componist Eef van Breen maakte met regisseur Ola Mafaalani voor het NNT de spraakmakende marathonvoorstelling Borgen. In 2019 presenteerde hij Walk of Doubts, een unieke combinatie van muziekalbum, live concerten en wandelroutes. In 2020 gaat Playing New York/Betover de Stad in première in Rotterdam. In deze “film zonder beeld” zingt in elke stad een groot projectkoor mee.
P22 is gespecialiseerd in de productie van voorstellingsreeksen op bijzondere plaatsen. Muziektheater op locatie, geïnspireerd door de omgeving en met medewerking van een zo groot mogelijk aantal lokale actoren, individueel en in verenigingsverband. P22 organiseerde eerder voorstellingen met bewoners, ondernemers, kerken, verenigingen, scholen en scholieren langs de rivieren in Arnhem, Doesburg, Pannerden, Tolkamer, Doornenburg, Millingen, Persingen, Nijmegen, Beuningen, Slijk-Ewijk, Wageningen, Herwijnen, Zuilichem en Zwolle. Eerder was P22 projectleider van Welstaat, met meer dan 250 deelnemers en ruim 3.600 bezoekers een van de meest succesvolle “Mienskip” voorstellingen in het hoofdprogramma van Leeuwarden-Friesland Culturele Hoofdstad 2018. Deze voorstelling had een historische aanleiding: het 200-jarig bestaan van de Maatschappij van Weldadigheid In Frederiksoord. Dit gebied is, net als de Liemers, voorgedragen voor de Unesco werelderfgoed lijst. Welstaat krijgt in Drenthe een vervolg in 2020 (De Bom, een co-productie van de PeerGrouP en Kasko) en in 2021.
Als opmaat voor Op Tijd Boven Water organiseerde P22 in april 2019 met de Historische Kring Duiven-Groessen-Loo en Koos Roadservice in de Paradijsappelboomgaard het eerste Liemers Literair Lentefestival.